In de tijd dat ik veilig en vrolijk op vakantie was is er een zware aardbeving geweest vlak bij Quetta. Honderden doden en gewonden, duizenden die hun huis verloren terwijl de nachten in dat gebied net koud aan het worden zijn. Na een eerste schrik van een schuddend huis, kon ons team in Quetta direct medische hulp ter plaatse geven, ernstige gevallen doorverwijzen en wat eerste distributie van tenten, dekens en water doen. Binnen enkele dagen reageerden meerdere hulporganisaties en stroomden de tenten en dekens het gebied binnen. Ik was opeens niet meer de enige westerling in het vliegtuig naar Quetta, mannen in kaki broek en bergschoenen blijken van USAID te zijn, er staat een helikopter voor ze klaar op het vliegveld van Quetta. Hesjes van Turkisch Red Cross en dozen met stickers met rode kruizen op de bagage band, kaartjes worden uitgewisseld en enkele woorden over de situatie worden gewisseld. Ik zit naast iemand in het vliegtuig van een andere organisatie die al net zo lang als wij in Quetta werken en ook altijd een low-profile missie zijn geweest. Sinds ik hier ben waren ze al van 2 naar 4 personen maar nu zijn ze nog eens verdubbeld. Omdat een ander vliegtuig nog moet vertrekken, cirkelen we vier keer over Quetta, een grijze ‘één-verdiepingen-stad’ met aan twee kanten donkere bergen die scherp afteken tegen de helder blauwe lucht. Aan de andere kant vlakke woestijn zover het oog reikt. Het is vroeg in de ochtend en de stofwolken nog niet opgestegen, het is de eerste keer dat ik iets überhaupt iets kan zien van de stad kan zien, meestal is het veel te stoffig.

Eenmaal aangekomen in ons huis/kantoor in Quetta, is het ook daar een drukte van belang, drie extra expats houden zich bezig met de zorg voor Ziarat en de hele yard staat vol met tenten, jerrycans en dekens! Na een korte update blijkt dat er na een paar dagen zoveel hulp is aangeboden dat de lading dekens en tenten die we nog in Quetta hebben staan inmiddels niet meer nodig zijn. De vele naschokken hebben echter voor zoveel angst gezorgd dat mental health, na tenten en dekens, het meeste nodig bleek. Een Italiaanse psycholoog heeft tien verpleegkundigen en verloskundigen uit andere MSF projecten in Paistan opgetrommeld om er een kort mental health programma te starten. Hij geeft ze een snelle, praktische training over angst, verdriet, depressie en verschillende gespreksvormen. Het plan is er eerst maar eens zes weken psychologische hulp te verlenen en dan te evalueren.

De ernstige medisch gevallen zijn allemaal naar Quetta doorverwezen. In Quetta was de aardbeving echter ook voelbaar en het grote overheidsziekenhuis, dat een gigantisch complex is met vier verdiepingen en nogal een doolhof, heeft maar weinig uitgangen dus niemand wilde daar meer binnen zijn. Patiënten werden buiten in tenten verpleegt, naar huis gestuurd of naar andere ziekenhuizen doorverwezen. Een van onze verpleegkundigen was op vakantie in Quetta maar heeft een hele week meegeholpen in het ziekenhuis omdat het er zo’n chaos was.

Voor Chaman heeft dit alles echter weinig effect gehad behalve dat we er een nieuwe dokter aan hebben overgehouden! Haar man werkte voor een andere organisatie in Ziarat en leerde MSF kennen, zo hoorde hij over de vacature die wij (al 3 maanden) hebben open staan voor een vrouwelijke arts. Chaman is zó afgelegen dat het moeilijk is artsen te vinden die de beproevingen aandurven, woensdag komt ze!

Alexa

In de afgelopen maanden ben ik bestookt met sms-jes. Sms-en vanuit Nederland  ‘Lieve A, goed aangekomen? Obama heeft gewonnen!’ en ‘Hallo lieve A!! Ik ben zo benieuwd! Heb je het goed? Jeetje, wat ben je alweer lang weg! Wat leuk dat je we kunnen sms-en. Veel zoenen, L’ en sms-jes van mijn expat collega’s ‘are you coming for coffee?’ of nog korter ‘ok’  of ‘C-section went well, generator can be switched off’ en vanuit andere plek in Pakistan ‘lekker aan het genieten van de bureaucratie?’ of  ‘bij jullie ook zo warm?’ en ‘Tnx voor de krant en dropjes, super voor de vrijdag’. Verpleegkundigen en verloskundigen bellen ons vaak en hangen na twee keer overgaan op als teken dat ik ze moet bellen zodat zij niet hoeven te betalen, sms-en wordt daar ook voor gebruikt: ‘Dr Alexa, patient’s husband is agree for Caesarean Section’  of ‘plz come 2 opd’.
Maar sms-en heeft in Pakistan nog een heel andere functie ook, omdat mannen en vrouwen een bijna geheel gescheiden leven lijden is sms-en een veel gebruikt flirt middel. Ik als westerse vrouw word ook regelmatig gebeld door onbekende mannen, meestal is dat afgelopen nadat een medewerker zo’n man opbelt en zegt dat hij zich moet schamen en zich moet gedragen en dat een goed moslim toch beter zou moeten weten.  Daarbij neem ik natuurlijk niet meer op nadat ik door heb dat ik iemand die belt niet ken… Eén meneer maakte het echter wel heel erg bond en sms-te er op los: ‘Hello how r u sorry to disturb u may i talk to u?’  nadat  ik na tien keer bellen nog steeds niet opnam ‘I am very sorry if i disturbed u i just wanted to know about ur country ur culture ur religion ur living style and also wanted to improve my English if my this act annoyed u than I am very sorry and beg ur pardon I am very nice guy and very chivolrous towards women I keep my finger cross that u will extend ur cooperation and will not disappoint me and hope u would reciprocate with the same spirit and enthusiasm. waiting for a positive response’  …. Wow! En dat alles nog steeds zonder een naam van de beste man. Toen een medewerker hem terecht gewezen had kreeg ik het volgende: ‘Last night i made u phone call surely my that act is against the ethoes and moral principle our religion we hold women in high esteem, and i myself very chivolrous and gallant toward women but my sole aim was to know about ur country and its customs if you consider that i perturbed u than i am very sorry and i owe apologise for such act. Until u would respond me through sms I would think ur angry and I will keep sending apologatic messages I know ur time is very precious but it is matter of honour and dignity of my country especially we baloch people r very hospitable and hold our guests in high esteem. I heard that u western people are broad minded and magnanimous and it is test of our magnanimity thanks’. Tegek om zulke eerlijke sms-en te krijgen, hele nieuwe gewaarwording!
En dan is er nog de laatste categorie, de gedichtjes die je tot in den treuren worden toegezonden, een versje over geloof of een mopje, een greep uit een telefoon vol: door een verpleegkundige kreeg ik op een goede avond ‘A teacher asked ‘what is forgiveness’? A cute little baby gave this lovely reply: ‘It’s the wonderfull fragrance that a flower gives when it is being crushed’ en behalve vele andere over geloof en Jesus (ze is Christen) ook ‘Who is Jesus?? In chemistry he turned water to wine, in biology he was born without the normal conception, in physics he disapproved the law of gravity when he ascended into heaven and when he walked on water, in economics he disapproved the law of diminishing return by feeding 5000 men with two fishes and five loaves of bread, in medicine he cured the sick and the blind without administering a single dos of drugs, in history he is the beginning.’ Van een man die zich dr Imran noemt en zegt dat hij wij de WHO werkt (maar niemand heeft ooit van hem gehoord en hij belt te pas en te onpas) ‘Loveless life is a fruitless tree… but friendless life is a rootless tree… Tree can live without fruit but not without root…!! en ‘To be happy, don’t do whatever you like but like whatever you do. Happiness comes not from having much to live on but having much to live for.’ Als laatste, omdat het een waarheid al seen koe is: ‘World’s most beautiful sentence: “…but i luv u” and world’s most selfish and painful sentence: “I luv you but…”.

Alexa

Het is donderdag. Alles is stil, geen problemen dus de weg ligt open om vandaag naar het healthcenter in Bukama te gaan. Ik ben erg blij dat we het team   daar weer kunnen bezoeken, vol goede moed en plannen ga ik met een klein team van national MSF staff, een verpleegkundige en een verloskundige op weg. We nemen onze plannen door; we willen beginnen met een kleine vergadering met de verpleegkundigen daar over de gebeurtenissen van de afgelopen week, we willen samen het register doornemen om te kijken naar de gedane consultaties in de afgelopen week en om adviezen geven. En daarna een rondje door de apotheek en de verloskunde protocollen doornemen voor prenatale zorg.Een vol programma dus!! Het team verwelkomt ons enthousiast en we nemen samen de week door. De afgelopen week zijn er weer wat mensen teruggekomen naar het dorp. Een voor een komen ze terug nadat het dorp twee weken terug bijna helemaal was leeggelopen, iedereen was gevlucht tijdens de gevechten aan de rand van het dorp.Met de terugkomst van de bevolking zijn het aantal consultaties is het healthcentre ook weer gestegen. Mensen komen terug met malaria of luchtweginfecties na de nachten onder de blote hemel in de jungle. Maar ook veel mensen met migraine of maagproblemen…. Ik kan me er alles bij voorstellen.
Na de update verdelen we onze taken. De MSF verpleegkundige gaat het reilen en zeilen van de apotheek van het centrum bekijken met  locale apotheker, de MSF verloskundige trekt zich terug met de locale verloskundige en ik neem het register van de consultaties door met de locale verpleegkundige.Na een half uurtje worden we echter opgeschrikt door geratel. Ik loop naar buiten en hoor duidelijk schoten en zie de kruitdampen opstijgen op de berg tegenover ons.
Via de radio neem ik contact op met mijn project coördinator  en  probeer hem te beschrijven wat er gebeurt. Het is een verontrustende situatie, het is vrij dichtbij en wij bevinden ons in het healthcenter op een berg, geen goede plaats voor dekking. De berg afrijden daarentegen is met actief vuurgevecht ook niet echt een veilige optie.
Samen met de project coördinator weeg ik de mogelijkheden af. Ik waarschuw mijn team om zich klaar te maken voor vertrek. Documenten worden snel bij elkaar gezocht en ik probeer rustig aan de verpleegkundigen en de chef de post van het Min van gezxondheids zorg  uit te leggen en te excuseren dat we moeten vertrekken. Ze knikken begrijpend maar ik voel me shit. Ik schud de hand van de chef de centre en beloof snel weer terug te komen. Twee mensen, twee verpleegkundigen. Het feit dat hij in Bukama geboren is en ik in Amsterdam maakt weer eens een wereld van verschil in deze absurde wereld.
Het is twee minuten stil, we hebben een ‘raam’ voor vertrek. De auto start en we rijden snel de berg af, het locale team en de patiënten achterlatend. De rest van de donderdag weet ik niet meer waar ik het moet zoeken. High van de adrenaline maar een grote steen in mijn maag.

Maartje

Lees op www.toestand-kritiek.org verhalen uit de oorlog in Oost-Congo. Artsen zonder Grenzen plaatst in het komende jaar regelmatig nieuwe ooggetuigenverslagen, foto’s en videobeelden van en over de mensen die de crisis in het oosten van Congo doormaken.

Dieu-donné ‘door God gegeven’, 5 jaar oud. Hij is dapper, dit kleine mannetje. Elke keer als ik langs zijn bedje kom zit hij rechtop en zegt trouw “mesa” (=goed)  als ik hem vraag hoe het gaat (abakoeroe?)
Maar het gaat niet goed met hem. Hij is opgenomen in ons voedingscentrum en krijgt antibiotica tegen de hoge koorts.. Maar hij komt niet aan en de koortspieken houden aan. Zijn armen en benen hangen als stokjes aan zijn borstkastje, ribben die met grote snelheid op en neer gaan met zijn ademhaling.
Na dagen van ademnood besluiten we een behandeling tegen tuberculose te starten. De aanhoudende koorts, niet in staat om in gewicht aan te komen en een buurman met TB in het vluchtelingenkamp maken ons vermoeden dat Dieu-donné zijn longen ook door deze ziekte aangetast zijn. Ook raakt Dieu-donné te uitgeput en moeten we zuurstof starten om hem te ondersteunen.
De ziekenhuisgenerator loeit drie dagen om het zuurstofapparaat en daarmee onze kleine dappere jongen van zuurstof te voorzien. De logistiek medewerker komt ongerust naar me toe; de ziekenhuisgenerator moet echt afkoelen anders riskeren we dat deze generator het begeeft. Maar de zuurstof stoppen is geen optie, elke keer dat we het proberen zakt Dieu-donné zijn zuurstof gehalte binnen enkele minuten naar een veel te laag niveau. We bespreken met ons team de opties. Gezamenlijk besluiten we een offer te doen. Ons net nieuw aangesloten elektrische systeem, met een generator en op te laden batterijen, die ons s avonds van licht voorziet  en stroom om op de computer te werken, wordt verhuisd naar het ziekenhuis. Het  huis is vanaf 6 uur s avonds weer donker en we wassen onszelf en eten weer bij kaarslicht.
Dieu-donné antwoord mij nog steeds met “mesa” maar ondertussen zit hij niet meer rechtop, met het zuurstofmasker op zijn  neus blijft hij in zijn bedje liggen. Ondanks de zuurstof gaat zijn borstkastje nog steeds met grote snelheid op en neer en hij lijkt steeds kleiner te worden in zijn bed.
Maandagochtend constateer ik tot mijn schrik dat zijn bedje leeg is. De zoveelste benauwde nacht was er een te veel voor dit kleine dappere mannetje.
Het licht in huis gaat echter niet meer aan, ondertussen liggen er alweer twee andere kinderen aan de zuurstof.

Maartje

Na vier weken niet te kunnen hebben gewerkt ben ik gelukkig weer terug in Boguila. Na een longontsteking met wat complicaties gaat het nu een stuk beter en ben ik ben blij dat ik hier eindelijk weer iets kan doen! Door het warme welkom van de medewerkers voel ik me bij aankomst meteen weer thuis en over warm gesproken; de met 28 graden aanwezige zon voelt toch heel wat fijner aan dan het Hollandse herfstweer! Waar in Nederland de meeste bomen hun goud gekleurde blad al verloren hebben, is hier de droge tijd aangebroken. Het gras verdort en mensen steken hun velden in brand om een weer vruchtbare bodem te krijgen. De kinderen in het dorp zijn mijn naam nog niet vergeten en spelen samen met enkele medewerkers uitbundig met de meegebrachte volleybal. Binnenkort gaan we ook eens wat partijtjes organiseren. Lekker om sportief bezig te zijn en bovendien is het goed voor de groepssfeer! Maar naast een potje volleybal is er natuurlijk vooral werk aan de winkel. Voor mijn vertrek was er gelukkig net een nieuwe collega expat verpleegkundige in ons team gekomen, al betekende dit wel dat hij van het begin af aan meteen dubbel werk moest doen terwijl het begin in een nieuw project al vermoeiend genoeg is. Omdat ik in de korte tijd voor vertrek niet alles goed kon overdragen, zijn er een aantal dingen blijven liggen en het is lastig om te weten waarmee te beginnen. Vooral het maken van een rooster voor ruim vijftig man medisch personeel is een heel karwij, zeker met de planning van de aankomende feestdagen. Maar na het klokje rond te hebben gewerkt is het genoeg voor vandaag. Acht uur ’s avonds noemen we het hier al ‘Boguila midnight’. Wat is het fijn om weer met het bekende geluid van de krekels en uilen en in de verte een achtergrondkoor van tamtam-getrommel en zingende mensen in slaap te vallen!

Anita

Afgelopen maand was het Ramadan, dat gaat in Pakistan niet ongemerkt voorbij! Een maand lang staat iedereen rond 4.30u op om te ontbijten en daarna weer in bed te kruipen. Patiënten aantallen zijn gehalveerd en men komt pas rond 11 uur naar het ziekenhuis. Omdat men pas na zonsondergang weer mag eten is er geen lunchpauze maar houdt de werkdag wat eerder op. Het is ongelofelijk hoe mensen het vasten volhouden in deze hitte. Zelfs bouwvakkers die de hele dag fysiek werk doen drinken en eten de hele dag niets. In het warmste gedeelte van Pakistan zijn zelfs mensen overleden aan uitdroging door het vasten. En mensen zijn nog zo vrolijk aan het eind van de dag terwijl ik al ongeduldig word als mijn lunch een uur te laat komt! Ondanks dat de meeste mensen nog een goed humeur hebben tegen zonsondergang, schijnt het ook de normaalste zaak van de wereld te zijn dat mannen wat opvliegeriger zijn en sneller op de vuist gaan… Iedere avond, als de Moskeen oproepen tot het avond gebed en de gezangen over de stad beginnen, wordt er door iedereen de vast gebroken met een dadel en wat zoet drinken. Men eet in groepen op straat, uit, of bij vrienden, altijd een gezellige drukte met speciale gerechten.

Een tipje van de sluier, voor zover ik het zelf goed begrepen heb dan: Na 30 dagen Ramadan kijkt een commissie in Mekka naar de maan. Zien ze hem, dan start Eid, het drie daagse feest, zien ze hem niet, dan is het nog een extra dag vasten. Zo is het ook met de eerste dag van Ramadan trouwens, niemand weet precies wanneer het begint, tot het plotseling zover is. En dan is de maan natuurlijk niet overal op dezelfde tijd dus heeft ieder land ook zijn commissie. Afghanistan doet over het algemeen met Mekka mee en Pakistan is een dagje later met alles. Dus algehele onduidelijkheid overal; dachten de meesten eerst dat het 2-4 okt zou zijn, bleek dat de regering later 1-3 als officiële feestdagen afkondigde dus moesten alle roosters weer veranderd worden…. Wij reden de 30e naar Quetta in alle vroegte omdat er extreme drukte voor de middag voorspeld werd. Alle dorpjes waren al een drukte van belang, vele, vele heren op pad voor inkopen en in sommige dorpen werd Eid al gevierd (door Afghaanse dominantie) met prachtige nieuwe tulbanden met gouddraad ingeweven patronen, op Eid draagt iedereen nieuwe kleren. De enkele vrouwen op straat en alle kinderen zijn in prachtige kleuren met zoveel mogelijk glitter en goud. De eerste dag van Eid breken de mannen het vasten in de moskee om 6 uur ’s ochtends, daarna thuis en daarna op de begraafplaats voor de doden. De rest van de dag staat in het teken van familiebezoeken. Mannen bezoeken al hun zusters en brengen cadeaus en geld. De oudere mannen blijven thuis bij de vrouwen om het bezoek te ontvangen. Onze administratief medewerker vertelde dat hij ácht zusters gaat opzoeken! Dat komt omdat zijn vader drie vrouwen had…. Dus 8 zussen en zes broers…
Eenmaal in Quetta bleek dat de Balochistan Times schreef dat er een vierde Eid dag verkondigd was door de deelstaat dus is zaterdag nu officieel ook een vrije dag (is normaal een werkdag). Dus ik al m’n medewerkers gebeld dat we maandag pas weer beginnen! Ha ha, je blijft er als buitenstaander een beetje achteraan lopen, wij zijn dat niet gewend dat je niet zeker weet wanneer iets is, zeker niet de belangrijkste feestdag van het jaar. Hier zet men de maan/Allah (rather change into the Dutch word for god) op nummer één, niet jezelf of je business, een wijze les voor mij, zeker toen uiteindelijk op de moment suprème bleek dat alles tóch een dag later zou zijn en mensen dus nog een dag extra moesten vasten!

Alexa

De tijd vliegt en het water blijft maar zakken. Goed nieuws voor de mensen hier in het getroffen Bihar. Het dalende water niveau zorgt ervoor dat mensen beetje bij beetje weer kunnen bewegen. De wegen komen langzaam tevoorschijn en zijn zichtbaar vernield door het vernietigende water. De overheid begint daar waar mogelijk de wegen te repareren, met name de grotere verkeersaders die dorpen en steden met elkaar verbinden, ook wel de National Highway genoemd. Stel je hier zeker geen A2 bij voor. Vol met kuilen waar hele auto’s in kunnen verdwijnen is de maximale te realiseren snelheid hier hooguit 60! En dan doe je het heel goed!

Op meer lokaal niveau, in de dorpen zie je door de bevolking gemaakte, bamboo bruggen opduiken. Ik sta versteld van de mogelijkheden van bamboo. De bruggen zijn soms wel 30-40 meter lang en al waggelend over de prachtige stukken gevlochten bamboo voel je de veerbaarheid en sta je raar te kijken als je gevolgd wordt door een gast op een motor! De toename van de mobiliteit zorgt voor de reactivering van locale markten met bijvoorbeeld groenten en fruit, maar ook dat mensen weer hun weg kunnen vinden naar de gezondheidsposten en ziekenhuizen. Het reguliere leven en de economie komen langzaam weer op gang en de mensen grijpen de kans om het leven weer op te bouwen.

Het dalende water niveau heeft de afgelopen weken gezorgd voor een snelle leegloop van de kampen op de hoger geleden gebieden. Het is echt ongelofelijk! In een periode van 10 dagen is de 15 kilometer lange dijk die werkelijk krioelde van de tienduizenden mensen in zekere zin tot rust gekomen. Alhoewel alle bamboo hut constructies er nog staan, 30 procent ervan is maar bewoond. De meeste mensen hebben de kans genomen om terug te keren naar hun dorp. In die hutjes die nog bewoond zijn, vind je met name vrouwen en kinderen van wie de vaders terug naar het dorp zijn om het huis weer op te bouwen. Ondertussen maken Mama en de kids nog kans op noodhulp verlening van de overheid en andere NGOs.

De MSF mobiele klinieken hebben de grootst mogelijke moeite met het zakkende water niveau. Het dagelijkse ritueel van het per boot bezoeken van de meest geisoleerde gebieden waar de overheid gezondheidszorg niet komt wordt steeds lastiger. Vaker en vaker lopen onze boten vast in de modder en moeten alle boot passagiers de boot verlaten en de boot voortrekkend, dan wel duwend, een weg banen door het water. Dit betekent dat de teams er soms wel 2-3 uur over doen om een afgelegen dorp te bereiken. We zijn dan ook genoodzaakt vroeg te vertrekken om zoveel mogelijk productieve uren te hebben voor de kliniek. Het is hier in Bihar om half zes pikkedonker en dan dient het team terug in de basis te zijn.

Iedere basis in de 3 verschillende werkgebieden verschilt aanzienlijk. In Khumarkhand hebben we een klaslokaal tot onze beschikking met weinig faciliteiten. Een hand pomp voorziet ons van water en fungeert tevens als buiten-douche. De latrine lijkt te worden gedeeld met het halve dorp en dat is de voornaamste reden dat we op zoek zijn naar betere huisvesting. In Sonbarsa hebben we onderdak gevonden bij de village chief van Basnahi, die goed zorgt voor het team. Het team in Gwalpara heeft het toch wel het beste voor elkaar met een verblijf in The Mission, waar nonnen een ziekenhuis en een school runnen. Door de overstromingen zijn de schoolactiviteiten geschorst en ons team maakt daar dankbaar gebruik van door in de klaslokalen te slapen. Met stretchers en tegen elkaar aangeschoven schoolbanken komen we een heel eind. Een gedeelte van het team slaapt op het platte dak van de school onder sterrenhemel. Een bijzondere lokatie die je niet terug vindt in de Lonely Planet.

De nonnen zijn zeer dankbaar dat MSF van zover is gekomen voor steun aan de watersnoodramp slachtoffers van Bihar. Vanaf het begin zijn we met open armen ontvangen en we hebben kunnen regelen dat de nonnen ons ontbijt en avond eten verzorgen. We betalen hen daar natuurlijk een vergoeding voor.

Alhoewel de koks in de verschillende lokaties erg hun best doen is het eten is niet echt/echt niet om over naar huis te schrijven. Sterker, het is niet te knallen en ik ben helemaal klaar met Indian curry. Na 8 weken is het voor mij geen verrasing meer wat er op tafel komt: elke dag rijst, dahl en misschien groente of een stukje ongeindentificeerd vlees. Oh, wat kijk ik uit naar “echt” eten: pizza, patat oorlog, biefstuk bij Loetje, een sate kroket van de FEBO, bruine boterham met kaas, haring, Mamma’s aardappelen, vlees en groenten met kwark als toetje!

Voordat ik van Delhi naar het veld vloog stond ik bij de Logistieke afdeling op de weegschaal. Na een jaar studie in London met veel zitten, niet te veel beweging, de onvermijdelijke pint en de laatste 2 maaden in de VS (vanwaar ik mijn scriptie schreef) was ik toch wel verandert in een redelijke vetzak. 87.5 kilo! Wow!

Ben erg benieuwd wat de weegschaal aan gaat geven wanneer ik terug ben in Delhi. Ik verwacht toch wel een kilootje of 10 kilo afgevallen te zijn. Ik heb veel last gehad van diarree in de derde en vierde week hier. Met het drinken van vele liters ORS (Oral Rehydration Salts), een aantal uren aan het infuus en 2 anti-biotica kuren ben ik weer redelijk aan het aansterken. Iedere buitenlandse medewerker moet even wennen aan de verschillende bacterien hier die als gevolg van toch andere hygiene de tijd van hun leven hebben. Naast de prijs van armste staat van India, komt Bihar in aanmerking voor de “smerigste plek op aarde” award. De straten vol met rotzooi en de stank van riolering en ellende, plassen “water” waar van 10 meter afstand de muskieten larven te zien zijn, vieze mensen, het ontbreken van westerse wc’s (dus iedereen poept op straat langs de kant van de weg), de onwetendheid en/of het onvermogen om zeep te gebruiken, productie van “holy shit” all over the place en als gevolg onnoemelijk veel vliegen. Kleine maar vooral grote vliegen die overal op zitten en goeie zaken doen als het gaat om de verspreding van ziekte verwekkende bacterien. Een beetje een business man doet hier iets mee en gaat de concurrentie slag aan met weight watchers en andere peper dure afval “garanties” in de Westerse wereld: Een afval kliniek in Bihar, India! A guarantee for success! 

Akko

Sinds twee weken ben ik helaas weer ziek. Omdat de koorts en het hoesten
alleen maar toenamen ben ik naar de hoofdstad Bangui gekomen om wat
onderzoeken te kunnen doen en uit te zieken. Met antibiotica en andere
medicijnen gaat het langzaam gelukkig nog een stuk beter, maar zelfs na twee
weken zijn nog niet alle klachten verdwenen.

In een land waar de gezondheidszorg zeer minimaal is sta je dan letterlijk
met de rug tegen de muur. Het röntgenapparaat in het ziekenhuis voor de
longfoto was bijvoorbeeld zo oud dat het me verbaasde dat er een redelijke
kwaliteit foto uit kwam. Meer dan wat simpele bloedtesten kan er hier zelfs
in de hoofdstad niet worden gedaan. Het hing al langer in de lucht dat als
het niet beter zou gaan ik naar Nederland moet voor een betere controle dan
hier gedaan kan worden. Kwalitatieve ziekenhuizen in de in de omringende
landen zijn door de zeer beperkte vluchten vanuit CAR namelijk moeilijker te
bereiken dan Europa is?

Wat voelt het onterecht; helemaal naar Nederland voor een controle in het
ziekenhuis. Terwijl er hier zoveel patiënten zijn die we niet meer dan een
beperkte basiszorg kunnen geven. Die we niet naar de hoofdstad kunnen
vliegen voor het maken van een röntgenfoto, laat staan voor een uitgebreide
controle in een westers ziekenhuis. En wat is het tegelijkertijd fijn dat er
in Europa wel goede ziekenhuizen en verzekeringen zijn om deze zorg daar
voor iedereen toegankelijk te maken.

Maar de ongelijkheid om voor een ziekenhuisbezoek naar Nederland te gaan
blijft een een onvatbare tegenstrijdigheid?

Anita