Morgenavond zitten de meeste van mijn vrienden, familie, collega?s en wellicht ook u de lezer, te kijken naar een uitzending op RTL4. Ergens om halfelf schakelen ze het kastje aan, waar kleur en geluid uit komt, en kijken ze naar de wondere wereld van een humanist of een dromerige wereldverbeteraar.

Twee maanden geleden kwam hier een filmcrew, met in haar kielzog mijn moeder, als grote verassing de compound binnen gereden. Drie dagen was ik volop in belangstelling, mocht ik veel uitleggen en kon ik veel laten zien. Ik geloof dat ze meer dan 30 uur filmmateriaal gedraaid hebben, inclusief het kopje thee dat ik mijn moeder s?ochtends op bed bracht. Morgenavond wordt een compilatie uitgezonden. Ik heb geen idee welke shots uitgezonden worden. Volgens de normen van de tv moet de documentaire een beetje entertainment hebben met een goede dosis informatie over ons werk. Zonder entertainment zappen mensen weg naar iets dat minder schokkend of confronterend is. Daarom heb ik mijn best gedaan om dat kopje thee op een leuke manier te brengen. Echter de werkelijkheid; dat wat zich hier dagelijks afspeelt, zult u niet zien.

30 minuten Afrika. Afrika is geweldig, ik stel me voor dat jullie na de uitzending denken? goh, geweldig, wat een leven heeft die jongen. Jullie gaan slapen en stappen maandagmorgen fris uit jullie bed, nemen een ontbijtje en gaan naar werk, studie of anders. Congo gaat door, het is een fantastisch land met een enorme berg ellende die maar door enkelen doorgrond kan worden. Ik denk dat ik er na twee jaar een redelijke kijk op heb. Dagelijks verbaas en ervaar ik, hoe mensen hier maar moeizaam vooruit komen, om niet te spreken van achteruitgaan.

Hier in het Zuiden van de Kivus merken we hoe het conflict in het noorden van de Kivus, onoplosbaar, verder uit de hand loopt. Het regeringsleger heeft vorige week een pak slaag gekregen en veel triester de moraal van de bevolking kreeg weer een enorme knauw. Kabila last zijn bezoek aan de paus in Rome af en moet weer gaan bedenken hoe hij de strijd oplost. Meer militairen en meer wapens?

Ondertussen zitten jullie op het werk of in de collegebanken, hopelijk met een kopje thee. Vaak bedenk ik, hoe we dit probleem kunnen oplossen? Wat ik jullie nog meer zou willen vertellen? Meer feiten op tafel. De dromende wereldverbeteraars geven niet op, daar doen we niet aan, daar heeft de bevolking niets aan. Een ding hoop ik, dat diegene die de uitzending gezien hebben, meer compassie hebben voor het leven van Congolezen.

Ik hoop dat Artsen zonder Grenzen haar werk doorzet en de feiten hard op tafel kan leggen. Dank voor de donatie van de postcode loterij en mijn dank voor diegene de moeite neemt stil te staan bij het leven van mensen in Afrika.

Roelant

De weg tussen ons project en Goma (waar het coordinatieteam is) is enkele weken afgesneden geweest vanwege gevechten. Bevoorrading van ons project was dus in die tijd niet mogelijk.. een bijna alles wat wij hier gebruiken komt uit Goma.. van medicijnen tot diesel, van ons eten tot spijkers.. Sinds enkele dagen wordt er niet gevochten in het gedeelte tussen Goma en Kichanga en dus hebben wij gisteren een ?kiss? gedaan tussen 2 auto?s van ons en 2 auto?s uit Goma.. ?Ons? gedeelte van de af te leggen weg was heel rustig.. zichtbare herinneringen onderweg waren grote ladingen houtskool.. In tijden van gevechten gebeurt het dat commerci묥 vrachtwagens worden gedwongen hun vrachtwagens aan de militairen te geven voor het vervoer van soldaten.. de lading wordt aan de kant van de weg gedumpt? De mensen die per auto vanuit Goma kwamen vertelden dat je echt kon zien dat er zware gevechten zijn geweest en de chauffeurs van de auto?s vertelden dat ze de geur van dode lichamen konden ruiken.. Ik begrijp steeds minder van ?oorlog?.. volgens mij zijn er alleen maar verliezers.. de burgerbevolking hier heeft steeds minder te eten, de uitdrukking in de ogen van veel te jonge jongens die nu militair zijn.. de vluchtelingen die je ziet lopen met hun huishouding op hun hoofd.. de mensen die sterven of gewond raken in de gevechten.. Wie is hier de winnaar? Afgelopen week is er opnieuw een kliniek van ons geplunderd.. de dag nadat wij daar met een mobiele kliniek waren is een andere groepering gekomen en heeft een geweer op het hoofd van de leidinggevende verpleegkundige gezet om hem te dwingen de apotheek te openen.. Nu is het rustig en horen we geen mortiervuren in de verte of wat dichterbij.. is het een stilte tussen 2 stormen of houdt deze stilte langer stand.. Ik hoop het laatste!

Liefs, Martine

Roelant Zwaanswijk is onze blogger vanuit DR Congo.

Ik mag voor artsen zonder grenzen een weblog bijhouden vanuit m’n 3e missie, ditmaal Zimbabwe/Epworth HIV-AIDS project. Voorgaande missies waren N-Sudan Malakal & Liberia Buchanan-Cestos. Voor diegenen die me nog niet kennen: Ik ben Bonno van Essen, 34 jaar en werkzaam als kinderverpleegkundige in Utrecht. Dit jaar ben ik, na een HIV-AIDS training van 2 weken door Artsen zonder Grenzen, weer op pad in een nieuwe missie!
Tot nu toe heel veel indrukken, maar ik ben erg optimistisch over dit project. Het is goed georganiseerd, de nationale staf is erg goed opgeleid. OK de patienten die we zien, zijn HIV+
Afgelopen week al veel kinderen gezien die het gelukkig goed doen op de medicatie voor HIV+ die ART genoemd worden.
Afgelopen weken rotatie gedaan over de verschillende afdelingen om een indruk te krijgen.
Daarna zal ik me met name bezig houden met de ondervoeding bij kinderen
zowel HIV+ als HIV- verder ook met de hele zorg voor de kinderen in het programma.

Met nationale staf Epworth Community in geweest voor een huisbezoek aan een patient die tuberculose heeft en behandeling krijgt- om te zien hoe het gaat en daarnaast ook te zien hoe de mensen in haar omgeving het doen.
Was erg goed om te zien dat het goed ging met deze patient. Ook een indruk van de omgeving kunnen krijgen. Huisvesting is redelijk, in en om het huis ziet het er schoon uit.
In de buurt hebben ze een latrine die gebruikt wordt en ze kunnen redelijk
schoon water dicht bij halen, nou dat heb ik in Liberia & Sudan ook wel
anders gezien.
PMTCT (Prevention Mother to Child Transmission) in dit onderdeel van het project worden zwangere vrouwen geadviseerd een HIV test te doen, als deze + is kan ze medicatie krijgen om te voorkomen dat bij geboorte de baby besmet is. Een collega daar legde mij van alles uit, exclusief borstvoeding in elk geval 6 maanden, daarnaast medisch check op de baby evt doorverwijzen naar het lab. voor bloedcontrole.
Ook een dag gekeken hoe het in de counseling sessie eraan toegaat. Hier wordt aan patienten in groepen of individueel uitleg gegeven over HIV/AIDS, risico’s, condoomgebruik etc.
Onder de patienten is er vaak wel al wat kennis aanwezig maar soms missen ze de echte details en die worden tijdens counseling dan uitgelegd.

Qua geld snap ik er nog helemaal niks van . Donderdag kregen we onze per diem voor een week 50$ omgeruild voor 55 miljoen zim$, voor een biertje betaal je 500.000 zim$ . Een brood als dat er is kost…. 600.000 zim$
Nou ga maar na en dan kunnen wij ons dit veroorloven..
We werken hier met een jong team, we zijn met zijn vijven en allemaal ergens in de 30. Volgens mij heeft iedereen al meerdere missies gedaan met Artsen zonder Grenzen.

S’weekends is er van uitslapen niet veel sprake, vroeg op om op tijd richting supermarkt te kunnen gaan, samen met een collega op pad om voor de komende week het nodige in te slaan.
We hadden gehoord dat ze in een Spar melk zouden hebben, dus daar
maar eerst eens heen, na wat zoeken stonden er nog 8 pakken op de plank.
Bij navraag kostte het 3.9 miljoen zim$ ..toch maar ingeslagen, jam kost 5.2 milj zim$ ,1,5 ltr mango sap 3.5 milj zim$en een prima wijntje 1,2 milj zim$. Bij de kassa lange rij alleen omdat het tellen van al het geld veel tijd vraagt. Daarna in de buurt gaan ontbijten en dan krijg je een Engels ontbijt met sap/koffie etc echt goed en dat kost je dan 4 miljoen zim$ dus bijna net zoveel als 1 pak melk, snap jij het!? Snap ik het!
Het was al tegen 12 uur voordat we weer thuis waren, nou siesta time!
Door alle indrukken, briefings en wellicht ook hoogte verschil toch best moe en 2u als een blok geslapen. Toen naar het zwembad gegaan en een frisse duik genomen en die entree kost je maar 50.000.
Avonds met collega’s naar een pizzeria geweest, een heerlijke caribean pizza gehad. Dus wat eten betreft hoef ik me geloof ik geen zorgen te maken! Daarna thuis nog wat gezeten en gepraat over de verschillende ervaringen van ons in projecten van Artsen zonder Grenzen.
Afgelopen week 5 dagen mee de community in tijdens Child Health Day’s,
dan worden kinderen gevaccineerd, hun gezondheidskaart wordt gecontroleerd of ze bepaalde vaccinaties missen en die wordt dan gegeven. Ik zal met een paar collega’s deze kinderen met name boven 6 maanden en onder 5 jaar controleren op ondervoeding. Door middel van het meten van lengte/gewicht en door MUAC (mid upper arm circumference)met deze meting kun je heel gauw zien of een kind ondervoed is, groen is OK, maar van geel naar oranje en helemaal als het rood is weet je zeker dat ze ondervoed zijn. Daarnaast ook checken of ze oedeem hebben op de voeten/benen en/of in het gezicht. Met name kinderen die kwashiorkor hebben zie je dit. Afgelopen week in de kliniek ook veel hiermee gezien, en zij zijn op ons voedingsprogramma gezet. Vanaf begin november tot nu > 100 kinderen, totaal in het programma meer dan 140
Tot nu toe krijgen ze voor een week plumpynut mee, zakjes met soort peanutbutter, mineralen, vetten etc hoog aan calorieen. Daarnaast standaard medicatie behandeling, vitamine A, antibiotica. Zoals het er nu uitziet gaan we binnenkort een tijdelijk onderkomen opzetten om deze kinderen overdag op te nemen, zodat we een aantal voedingen kunnen geven, hoog verrijkte melk en de plumpynut. Daarnaast ook observeren of ze het allemaal opeten, hoe de moeder het doet en wellicht kunnen ze dan na een paar dagen met een voorraad van een week naar huis om dan later voor controle te komen.

Bonno

Gisteren zaterdag 1 december, was het wereld aidsdag. Baraka was rocking! De afgelopen weken had het comit頶an lokale en internationale ngo?s een programma opgezet. Ik was trots, trots op de pati뮴en die met aidsremmers leven en die samen met de medewerkers van het hospitaal en mijn MSF collegas meeliepen in de optocht. Al deze mama?s kwamen het afgelopen jaar als dood- zieke pati뮴en het hospitaal binnen en nu liepen ze als trotste dames door de straten van Baraka met een bordjes in hun hand; ? Bent u trouw aan een partner ? ?, Gebruikt u condooms??, ?Kent u de status van een partner? , ?Weet u waar u zich kan laten testen op HIV?? en andere bordjes met vele vragen. Ze liepen mee in een parade van lokale en internationale organisaties, 1,5 uur lang door ons dorp onder de brandende zon. Halverwege de optocht kwamen we langs een basisschool. De kinderen moesten van de leraren in de klassen blijven maar na het voorbij trekken van onze dansende dames en dansende colleges en ondergetekende waren de kinderen niet meer te houden. De leraar liet ze gaan en zo werd onze groep versterkt door een 60 tal kinderen. De kinderen zongen onze boodschappen mee. Meer dan de helft van al onze pati뮴en die met aidsremmers leven, liep mee. In het stadium van Baraka sprak hun voorzitter tot de menigte. Heel veel kinderen om ons heen. Oh oh wat was ik trots, dat deze groep zich zo durft te uiten. s? Avonds heb ik enkele dames meegenomen naar een receptie en heb ik gesproken voor hun toekomst. :

?In december 2004 werkte ik voor MSF in Walikale. Het was nog gevaarlijk en onrustig. Ondanks alle gevechten konden we ons programma daar blijven draaien. In 2004 bestond er nog geen programma voor HIV aids en in konden wij Artsen zonder Grenzen nog niets aan HIV aids doen. Nu drie jaar later, in december 2007 zijn er medicijnen en worden mensen genezen. Vele mensen zeiden dat we onverantwoordelijk waren om hier een HIV programma te starten en nu ben ik trots. Trost op de mama?s die met HIV aids leven. Ze inspireren me ?. Ik heb ook verteld dat MSF er hard aan werkt om medische organisaties te overtuigen om op een dag onze HIV aids activiteiten voorte zetten?

Trots zijn is iets mooi, vooral heerlijk als de rillingen over je rug lopen.

Roelant

Sinds afgelopen Zondag zijn er opnieuw gevechten uitgebroken op diverse plaatsen rondom Kichanga (op zo?n 30 tot 50 km afstand) Hier in het dorp is het rustig maar soms horen we in de verte mortieren inslaan en we zien vrachtwagens met militairen passeren op weg naar een front. Jonge jongens met kalasnikovs.. Sommigen opgetogen, sommigen doorgewinterd en sommigen met angst in hun ogen.
Ik ben niet bang, voel me veilig, maar vreemd is het wel. Ik werk volop in dit gebied om de slachtoffers van dit geweld (mensen zoals jij en ik) te helpen.. de mensen die (opnieuw) op de vlucht zijn. Zodra iedere ochtend het sein groen is vertrekken we naar klinieken en vluchtelingenkampen.
Op hetzelfde moment voel ik me een toeschouwer van het zeer onbegrijpelijke fenomeen oorlog. Hoe meer ik er van zie des te minder begrijp ik ervan. Ja, rationeel snap ik alle verschillende belangen en beweegredenen. Maar gevoelsmatig voel ik me bij vlagen verdrietig en boos tegelijkertijd. Op die momenten branden heel even tranen achter mijn ogen.. een gevoel van onrecht. Wat een onrecht brengt het fenomeen oorlog met zich mee. Ik heb het voorrecht dat ik altijd terug kan gaan naar een veilig land, maar de mensen hier hebben geen keus en moeten ?gewoon? maar dealen met de golven van geweld die zich hier blijven herhalen. Waarvan wij in het Westen slechts mondjesmaat iets zien of horen.
Afgelopen Zondag zei 驮 van de bewakers, na het horen van de mortieren in de verte, ?we zijn moe. Moe van deze herhalingen, moe van de cirkel waar we ons in bevinden zonder dat te willen.? En terwijl hij dit zei, straalde hij 驮 brok intense vermoeidheid uit. Leed. Dat raakt. Dat snijdt.
Maar ondanks de opnieuw opgelaaide gevechten, de ellende, de uitputting, de zieke mensen die ik zie.. roepen de kinderen van de overkant stralend ?marti? als ze me zien..schijnt de zon op kindertjes die op een omgevallen verroest metalen ?stop-aids-bord? al lachend en onbevangen springen, zingt s?ochtends de overbuurvrouw, staan de bomen overdadig in bloei met rode grote bloemen, zijn er vele mensen die we hier helpen iedere dag opnieuw.. en laat de wereld en het leven ook haar schoonheid weer zien. Koester wat je hebt, zelfs als het vanzelfsprekend lijkt!

Liefs, Martine

Altijd gedacht dat wij als Hollanders veel lawaai maakten in een skilift of
op een camping in Frankrijk.Maar wij blijken stille muizen als je ons met Nepalesen vergelijkt die in de rij komen staan voor een algemeen chirurgisch kamp, welke vandaag van start gaat hier in het ziekenhuis, onder leiding van een andere NGO die hier om die reden op bezoek is.

Al vroeg in de nacht, om twee uur, wordt ik gewekt door geschreeuw en
geroep. Ik heb dienst die nacht dus lig gespannen te wachten tot het moment waarop er aan mijn deur wordt geklopt met de mededeling dat ik voor een keizersnede of slagaderlijke bloeding naar het ziekenhuis moet rennen. Maar de hele nacht komt er niemand aan mijn deur, terwijl de onrust en de herrie buiten toenemen en ik mijn
nachtrust wel kan vergeten. Zo vraag ik me af waar dat geschreeuw allemaal over gaat. Wordt er geruzied over wie het meeste recht heeft op verwijdering van zijn of haar galbaas, of vergelijken ze in de vrieskou de grootte van hun liesbreuk om te weten wie er voorrang heeft? Kan me voorstellen dat het beoordelen van die metingen niet zonder veel gebakkelei gepaard kan gaan.

Vorige week deed deze zelfde NGO ook al een oorkamp, waarbij ze alle doven
en slechthorenden per radio opriepen te komen.Was hier aanvankelijk wat sceptisch over zoals je kunt begrijpen, maar het werkte en zo was het toen ook al iedere nacht feest.

Bij het geschreeuw kon ik me toen nog neerleggen. De hardhorendheid was
immers de reden dat ze kwamen. Spoedig liep de hele buurt hier rond met koptelefonen op van knotsen verband en bleek het kamp een groot succes met in 驮 week 1200 consulten en 130 operaties. De grote populatie aan pati뮴en dezer dagen trekt tevens een hoop slimme handelaartjes aan die hun kans rijp zien om eens grof geld te verdienen. Mandarijnen, bananen, appels, pompoenen, koekjes, en wat al niet meer. Het ziekenhuis terrein ondergaat haar transformatie in een heus marktplein, wat het geschreeuw er ook overdag niet minder op maakt en dus een kleine si보a voor mij, om toch ergens mijn slaap vandaan te halen, er tevens bij in schiet.

Renee

Niet ver hier vandaan woedt een nieuw conflict. In het bergmassief boven Baraka wonen sinds lange tijd een gemeenschap die oorspronkelijke banden heeft met Rwanda en Burundi. De bewoners van deze streek heten Banyamulenge, wat betekent ?volk van de Mulenge?. Mulenge is een dorpje op het bergmassief. De oorsprong van deze bewoners gaat 150 jaar terug. De bewoners van deze streek hebben een eigen taal en andere gewoonten. Je kunt ze en beetje vergelijken met onze Friezen. ? Ze houden heel veel koeien en in de streek wonen nauwelijks andere Nederlanders?. De streek heeft 150.000 tot 250.000 inwoners.

Om de vrede te bewerkstelligen in Kongo worden alle voormalige fracties samengesmolten tot een leger, het Kongolese leger. Dit proces heet ?brassage?. De militairen van het hooggebergte voelen er echter niets voor hun streek te verlaten en melden zich niet in samensmeltingcentrum.

De bevolking van het hooggebergte wordt bovendien niet gezien als echte Kongolezen. President Kabila heeft ze vorig jaar tijdens de verkiezingen stemrecht gegeven en nu lijkt het er weer op dat de Banyamulenge gediscrimineerd worden.

Ultimata zijn verstreken en het Kongolese leger heeft de opdracht gekregen om een samensmelting af te dwingen. Het Kongolese leger probeert de lokale militairen op de knie뮠te krijgen alleen zij ontvluchten. De Banyamulenge zijn in de minderheid en komen op voor hun eigen grond.

In Congo is het gebruikelijk dat een militair onderhouden wordt door de plaatselijke bevolking. Het heet in het Frans ?l?effort de la guerre?? wat zoiets betekent als steun voor de oorlog. De militairen heffen belasting en vragen aan de lokale bevolking een bijdrage in hun onderhoud. De lokale bevolking heeft veel weerstand tegen het Kongoleze leger en heeft sympathie met lokale militairen.

Het geheel leidt nu tot een conflict. Het Kongolese leger bezet het gebied en de militairen die niet tot brassage willen overgaan starten een guerrilla offensief. De bevolking, de Banyamulenge gemeenschap ontvluchten de dorpen waar de Kongolese militairen zich bevinden.

Zaterdag sprak ik een verpleger van een ziekenhuisje op het hooggebergte. Hij vertelde me dat zieken ?s nachts niet meer in het ziekenhuis durven te verblijven. De bevolking is te bang voor repercussies van het Kongolese leger en trekt zich terug in de dorpen. De bergketen boven Baraka heeft weinig internationale aandacht. Voor ons is het de hoogste tijd om polshoogte te gaan nemen wat er zich afspeelt.

Roel

De winter nestelt zich meer en meer en zo doen ook de muizen als ik al de
gaten in mijn kleren moet geloven. Een trui, sokken en mijn wollen muts blijven tegenwoordig aan in bed. Een ongedurige wind maakt het niet minder onaangenaam. Het zal geen verrassing zijn als we binnenkort sneeuw zien op de omringende bergtoppen.

Had nooit kunnen denken dat dit ook tropen geneeskunde heet. Ik heb hierdoor nog meer respect voor de mensen hier dan ik al had. De leefomstandigheden zijn uitermate hard.
Niets ligt voor de hand. Een huis van modder en riet, de beesten in een stal
beneden. Iedere dag weer datzelfde vuurtje opstoken en maﳠmalen voor de dagelijkse stapel roti’s. Waarom zouden ze zich zorgen maken over waar ze poepen of plassen. Ze hebben wel wat anders aan hun hoofd. In 驮 kamer slaap de hele familie dicht samengepakt, de enige manier om warm te blijven gedurende de nu koud geworden nachten. De gulheid en vriendelijkheid van de mensen die ik in deze huizen aantref
vind ik iets onvoorstelbaars. Ergens langs de weg wordt de grootste en meest rijpe pompoen van het dak uit de zon gehaald en aan me geschonken. Geld nemen ze voor geen mogelijkheid van me aan. Ze zijn immers zo blij dat wij hier zijn gekomen om te helpen, daar er twee jaar geleden niets anders was dan een verwaarloosde kleine hulppost.

Uiteindelijk lukt het me gelukkig om de appels die ik eerder op de markt
kocht in ruil voor ze achter te laten. De jongste zoon van 8 jaar oud loopt nog een stukje met ons op en spreekt wat engels. Hij wil graag meer leren en blijkt een ongelooflijk vastberaden kereltje. Hij weet zeker dat hij op een zekere dag ook dokter zal zijn. Sindsdien groet ik hem als “Future doctor of Nepal” wat hem doet glunderen. Als ik ‘s
avonds geniet van een zelfgemaakte pompoensoep hoop ik bij iedere hap dat zijn grote droom uit zal komen.

Renee

Schoonheid en pijn liggen dicht bij elkaar? dit heb ik al wel eens vaker gedacht: dat er soms slechts een dunne grens is tussen deze twee uitersten en vandaag schoot het opeens weer door me heen..Vandaag ben ik naar 2 klinieken geweest waar we ?vroeger? een volledig programma draaiden en waar we nu weer sinds kort kunnen werken als mobiele kliniek. Het is pijnlijk om te zien dat al het werk wat we hebben gedaan, voor de gevechten uitbraken, zo goed als verdwenen is. De eerste kliniek in Bukama is 2 keer geplunderd en voor veel dingen kunnen we opnieuw beginnen. Het mooie was dat de apotheek al die tijd heel goed afgesloten was..Zo goed zelfs dat ik samen met een chauffeur het slot heb staan open breken om vervolgens de grote voorraad medicijnen en 12 matrassen terug te vinden: Geweldig!
De reis naar de kliniek toe was echt een combinatie van schoonheid en pijn?het was een prachtige zonnige dag en de natuur is overweldigend mooi.. er zijn bomen vol met grote rode bloemen.. echt heel mooi. Het Trieste en pijnlijke is echter dat het grootste deel van de mensen zijn verdwenen.. Mweso ooit zo vol van mensen en bedrijvigheid bestaat nu uit lege huizen met hier en daar wat mensen en verder wat militairen.. Waar is iedereen gebleven? De voormalige vluchtelingenkampen waar we latrines en douches hebben gemaakt zijn zo goed als leeg.. mensen zijn de bush in gevlucht of richting Goma.. Aan de ene kant zie je het leed op de gezichten van mensen en aan de andere kant staan de kinderen zwaaiend en dansend langs de weg? ?mzungu! Mzungu!? Je merkt dat mensen echt blij zijn om een auto van MSF te zien en dat is fijn.
In Bukama heb ik ge﮶entariseerd wat we logistiek moeten doen, ik heb een inventarisatie van de medicijnen gemaakt. Vervolgens zijn we doorgereden naar een kliniek in Kashuga.. door de frontlijn.. we hebben de militairen geﮦormeerd dat we gingen werken in Kashuga en dat was goed.. Kashuga was een shock om te zien? een vervuild kliniekje met heel veel mensen die zorg nodig hebben.. Wat een verschil met ?vroeger?. We hebben letterlijk puin geruimd..en gekeken wat er nog in tact is. Er was een zwaar ondervoed kind en het medisch team heeft besloten om moeder en kind mee te nemen naar Kichanga. Daar is een therapeutisch voedingscentrum opgestart door Save the Children. Het kindje van 2 was er erg slecht aan toe. Het jammerde toen hij samen met zijn moeder in de auto ging. Je wordt er echt stil van als je zo?n kindje ziet, totaal opgezwollen van de hongeroedeem. Na 10 minuten rijden door het overweldigende mooie landschap besefte het kindje blijkbaar dat het autorijden heel erg leuk vindt? en opeens begin het zwaar ondervoedde kindje te zingen en het bleef zeker een half uur zingen.. Ik kreeg er echt tranen van in mijn ogen.. Schoonheid en pijn.. het ligt soms dicht bij elkaar!

Liefs, martine